![]() |
10 Ocak Çalışan Gazeteciler Günü ile ilgili Bilgi ve Yazılar
Çalışan Gazeteciler Günü Tarihçesi
Gazetecilik, düzenli olarak yayınlanan haber bültenlerinden yararlanan Çin’deki Han hanedanına kadar uzanır. Ancak 17. Yüzyıla kadar, haberleri halka standart bir tarzda aktaran yayınlar ortaya çıkmaya başlamamıştı. Türkiye’de 4 Ocak 1961’de kabul edilen ve basın çalışanlarının bazı haklar ve yasal güvence sağlayan “212 sayılı kanun” adlı düzenlemenin Resmi gazetede yayımlanması nedeniyle 10 Ocak günü “Çalışan Gazeteciler Bayramı” olarak kabul edildi ve 1961-1971 arasında kutlandı. genel forum sitesi forumadasi.com Bu yasaya göre söz konusu düzenleme, gazetecilerin iş sözleşmelerinin yazılı olarak yapılması, sözleşmelere işin türü ve ücret miktarının yazılması, haklı nedenlerle iş akitlerini tek yanlı olarak ve ihbar ve kıdem tazminatlarını da almak kaydıyla feshetme hakkı gibi gazetecilerin sosyal ve yasal haklarını belirleyen hükümleri içeriyordu. 9 Mart 1971’deki askeri darbe teşebbüsü sonrasında ülkede gazetecilerin bazı haklarının geri alınması üzerine kutlama gününün adı, “10 Ocak Çalışan Gazeteciler Günü” olarak değiştirilmiştir. Günümüzde ise 2012 sayılı yasanın uygulamadaki etkinisin azalması, çalışan gazetecilerin sorunlarının ağırlaşmasına paralel olarak zamanla kutlamaların ilk yıllardaki canlılığı azaldı. |
Yanıt: 10 Ocak Çalışan Gazeteciler Günü ile ilgili Bilgi ve Yazılar
9 Patron Olayı Nedir?
Basın çalışanlarına bazı haklar ve yasal güvence sağlayan, 4 Ocak 1961’de kabul edilen ve 10 Ocak 1961’de Resmi Gazete’de yayımlanan “212 sayılı kanun” (Basın İş Kanunu), gazetecilik mesleğinin dönüm noktası oldu. Yasayla kendilerine yüklenen sorumlulukları kabul etmek istemeyen 9 gazete patronu (Akşam, Cumhuriyet, Dünya, Hürriyet, Milliyet, Tercüman, Vatan, Yeni İstanbul ve Yeni Sabah), “212 Sayılı Yasa” ve “Basın İlan Kurumunun Oluşmasına İlişkin 195 sayılı Yasa”nın mesleki sakıncalar doğuracağını iddia eden ortak bildiri imzaladılar ve gazetelerin baskısını 3 günlüğüne durdurduklarını açıkladılar. “Dokuz patron olayı” olarak basın tarihine geçen bu gelişme üzerine gazeteciler, boykot boyunca “Basın” adlı bir gazete yayımlamaya karar verdiler. Basın gazetesi 11 Ocak günü yayına başladı ve üç günlük boykot sırasında düzenli olarak yayınını sürdürdü. Gazetenin ilk sayısının başyazısında şu ifadeler yer alıyordu; “Temel hak ve hürriyetlerimizin gerçekten kısıtlandığı, yalnız basının değil bütün memleketin gerçekten eşi görülmemiş bir tehlikenin içine sokulduğu günlerde bile gazetelerini kapatmayan ve protesto yoluna gitmeyen gazete sahiplerinin, şimdi bir ilan kurumu için yaptıkları bu hareket, basın tarihimizde herhalde şerefli bir yer kaplamayacaktır. Gazete çıkarmak çorap fabrikası işletmeye benzemez. Basın bir kamu hizmetidir.” genel forum sitesi forumadasi.com Son tahlilde gazeteciler galip geldi ve birçok patron geri adım attı. 10 Ocak Çalışan Gazeteciler Günü, bu olayın bir sonucu olarak ortaya çıktı. İstanbul Gazeteciler Sendikası, medya patronlarının boykotu karşısında basın çalışanlarının elde ettikleri başarıya sahip çıkmak ve üyelerine moral vermek amacıyla 10 Ocak 1962’yi Çalışan Gazeteciler Bayramı olarak kutlama kararı aldı ve İstanbul Park Otel’de bir tören düzenledi. Türkiye’de 9 Mart 1971 yılındaki başarılı olamamış ve emir-komuta zinciri dışında gelişmiş bir askeri müdahale teşebbüsünden sonra gazetecilerin kazanılmış bazı haklarının geri alınması üzerine, kutlama gününün adı “10 Ocak Çalışan Gazeteciler Günü” olarak değiştirildi. Haberciler, gazeteciler, muhabirler, kameraman vb. gibi TV-Radyo gibi medya organlarında çalışanlar kanun koyucu tarafından Basın İş Kanunu hükümlerine tabi tutulmuştur. |
Yanıt: 10 Ocak Çalışan Gazeteciler Günü ile ilgili Bilgi ve Yazılar
212 sayılı basın iş kanunu nedir?
Gazetecilerin işverenleriyle ilişkileri; 13 Haziran 1952 tarih ve 5953 sayılı: “Basın Mesleğinde Çalışanlarla Çalıştıranlar Arasındaki Münasebetlerin Tanzimi Hakkında Kanunla (kısaca Basın İş Kanunu) düzenlendi. Bu Kanun 1954 yılında 6253 ile 4 Ocak 1961 tarihli 212 sayılı Kanunlarla önemli değişikliklere uğradı. 10 Ocak 1961’de ise Basın çalışanlarıyla ilgili 212 sayılı Kanun yürürlüğe girdi. 212 sayılı Kanun’un bazı önemli maddeleri şu şekildedir;
9 Haziran 2004 kabul tarihli ve 5187 sayılı Basın Kanunu, 26 Haziran 2004 tarihli ve 25504 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe girmiştir. Yeni Basın Kanunu 15 Temmuz 1950 tarihinden beri yürürlükte bulunan 5680 sayılı Basın Kanunu’nu yürürlükten kaldırılmıştır. genel forum sitesi forumadasi.com 18 Ekim 2022 tarihinde MADDE 1- 9/6/2004 tarihli ve 5187 sayılı Basın Kanununun 1 inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “yayımını” ibaresi “yayımı ile internet haber sitelerini” şeklinde değiştirilmiştir. |
Yanıt: 10 Ocak Çalışan Gazeteciler Günü ile ilgili Bilgi ve Yazılar
Türkiye’nin en eski ve ilk gazetesi hangisidir?
Tanzimat Döneminin ve Osmanlı Devleti’nin ilk resmi gazetesi olan Takvim-i Vakayi, 2. Mahmut’un çabalarıyla, devlet eliyle, devlet matbaasında memurlar vasıtasıyla 11 Kasım 1831’de haftalık olarak yayınlanmaya başlamıştır. 1840 yılında İngiliz William Nosworthy Churchill tarafından kurulan Ceride-i Havadis (Haber Dergisi), Osmanlı editör ve yazarları yönetiminde güncel olaylardan haber alma iştahının oluşmasında öncü rol oynadı. Ceride-i Havadis, Osmanlı İmparatorluğu’nun ilk yarı resmi gazetesiydi ve 1840’tan 1877’ye kadar yayınlandı. 1923’te Mustafa Kemal (Atatürk) önderliğinde Türkiye Cumhuriyeti’nin kurulmasıyla birlikte basın, diğer kurumlarla aynı dramatik merkezileşmeye tabi oldu ve esasen Cumhuriyet Halk Partisi devlet için bir kitlesel seferberlik organı haline geldi. genel forum sitesi forumadasi.com
|
Yanıt: 10 Ocak Çalışan Gazeteciler Günü ile ilgili Bilgi ve Yazılar
Türkiye’de İlk televizyon kanalı hangisidir?
Türkiye’de genellikle ilk televizyon yayınının TRT ile birlikte 1960’lı yıllarda başladığı düşünülse de aslında Türkiye halkının televizyonla tanışması 9 Temmuz 1952 tarihinde yayına başlayan İTÜ TV ile İstanbul Teknik Üniversitesi’nin idealist ve girişken akademisyenleri sayesinde başlamıştı Türkiye Radyo Televizyon Kurumu (TRT), 1 Mayıs 1964 tarihinde çıkarılan TRT yasasıyla kurulan ve Türkiye’nin kamu yayıncılığı yapmakla görevli ilk ve tek kuruluştur. Türkiye’de yayın yapan İTÜ TV’den sonra ikinci televizyon kanalıdır. genel forum sitesi forumadasi.com 1952’de yayına başlayan ve sadece İstanbul’da yayın yapan İTÜ TV’nin 1970 yılında kapanmasından sonra TRT, 1990’ların başında ilk özel televizyon ve radyo kanalı yayına başlayana dek Türkiye’de radyo ve televizyon yayıncılığı yapan tek kurum olarak hizmet vermiştir. 1968 ve 1986 yılları arasında Türkiye’de yayın yapan tek televizyon kanalı TRT’nin yayımladığı TRT 1 kanalı olmuş; 1986 yılında TRT 2 yayına girmiştir. 1989’da TRT 3’ün ve 1990’da TRT 4’ün yayına başlamasından sonra, 1990 yılında test yayınına başlayan Star 1 TV, 1990 yılında yayın hayatına girerek Türkiye’nin ilk özel televizyon kanalı oldu. Gazeteciliğin 5 Etik İlkesi Nedir? Gazetecilik Etik İlkeleri Küresel Bildirisi, 12 Haziran 2019’da Tunus’ta Uluslararası Gazeteciler Federasyonu (IFJ) 30. Kongresi’nde kabul edilmiştir. 1954 tarihli IFJ Gazetecilik Prensipleri Deklarasyonu’nu (Bordeaux Deklarasyonu) tamamlayıcı niteliktedir. Bildiri, başlıca uluslararası yasalara, özellikle de Uluslararası İnsan Hakları Beyannamesi’ne dayanmaktadır. 16 madde ve başlangıç kısmından oluşan bildiri, gazetecilerin etik ilkelerini ve haklarını sıralar.
|
| Saat: 05:02. |
Powered by vBulletin® Version 3.8.6
Copyright ©2000 - 2026, Jelsoft Enterprises Ltd.
Altyapı bilgilerini okuduğunuz vBulletin yazılımı ForumAdası üzerinde lisanslı kullanılmaktadır.